28-11-2025 | Door Willemijn Eekhof
https://www.youtube.com/watch?v=1tM4-HnMUkU
Interessante podcast van Fajah Lourens met Martin Appelo! Ze hebben het over narcisme en hij legt dat uit vanuit het perspectief van de narcist. En legt uit dat het eigenlijk een hechtingsprobleem is. In het kort is de oorsprong van een hechtingsprobleem ontstaan in je jeugd, door een tekort aan een veilige basis. Je hebt verschillende soorten hechtingsstijlen en als je je hierin wilt verdiepen ligt er een internet met psychologische artikelen, podcasts en video’s voor je open. Echter. Ik wil graag wat aantekeningen maken bij dezen:
En daarmee is dus 65% van de mensen veilig gehecht volgens Martin en volgens deze breedverspreide theorie van hechtingsstijlen. Ik geloof hier niks van. Ben jij ooit een persoon tegengekomen die 100% probleemloos lekker in zijn/haar vel zat? Die 100% zelfvertrouwen heeft én gezonde relaties aangaat met anderen? Die ‘perfect’ handelt? Net zoveel van zijn medemens houdt als van zichzelf en daar perfect naar handelt? Denk maar even heel goed na, en als je diegene voor je ziet, vraag je dan af of je ooit een heel diep gesprek hebt gehad met deze persoon waarbij er sprake was van veel zelfreflectie. Als die zelfreflectie daar was, dan ben je erachter gekomen dat deze persoon net zo fucked up is als wij allemaal. En als dit niet het geval was, dan ben je in een mooie acteerprestatie getrapt.
We zijn allemaal liefde tekort gekomen van onze ouders. We hebben allemaal nare ervaringen gehad in ons leven. Of dit nou thuis, op school of op een andere manier was. This world - quite frankly - sucks. Dus ja: ik denk dat er ontzettend veel wijsheid en waarheid zit in de theorie van de hechtingsstijlen, maar nee: het is geen goed idee om te ontkennen dat we niet allemaal onveilig gehecht zijn, one way or another. Gevaar hiervan is dat we onszelf en anderen in hokjes gaan plaatsen en ofwel we ons een slachtoffer of speciaal gaan voelen (”ja, ik kan er niks aan doen, ik ben onveilig gehecht!”) of we tegen andere mensen of misschien wel onszelf gaan zeggen: “Nee, jij bent veilig gehecht, dus je hoeft er niets meer aan te doen”. Nogmaals: we’re all pretty fucked up. Op verschillende manieren en in meer en mindere mate. Laten we dat vooral niet ontkennen, zodat er juist heling en verbetering plaats kan vinden.
Martin vertelt dat hij de neiging had dat zodra hij iemand tegenkwam waar hij verliefd op was, dat hij dan meteen alles met diegene wilde delen. Daarom was hij ook twee maal in gemeenschap van goederen getrouwd zegt hij. Hij zegt daarbij ook meteen dat hij nooit de moeite had genomen om die vrouwen echt te leren kennen. Hij geeft toe dat hij eigenlijk een projectie deed op die ander, een opvulling in diegene zag in zijn eigen gemis.
Ten eerste wil ik zeggen dat ik het mooi vind dat hij dit deelt en ik denk dat dit heel vaak aan de orde zal zijn in deze wereld! Ik denk dat dit klopt. En ik kan je ook meteen vertellen: dit is niet hoe God het had bedoeld. Dit is inderdaad precies allemaal hoe het gaat als je trouwt of relaties aangaat met mensen, zónder God erbij te betrekken.
Een relatie aangaan met iemand en alles van diegene verwachten, dat kan namelijk ook niet. Natuurlijk gaat een huwelijk dan stuk. Een mens gaat nooit, maar dan ook nooit, al jouw behoeften vervullen.
Een Bijbelse relatie en een Bijbels huwelijk ziet er dan ook héél anders uit. Daarin trouw je niet omdat je verwacht dat er een gat in jou wordt opgevuld. Je trouwt niet omdat je denkt dat jíj die ander gelukkig kunt maken of dat gat kunt vullen. Spoiler alert: niemand kan dat. Jij niet voor die ander en die ander niet voor jou. Dus met zijn tweeën? Succes!
Daarbij komt kijken dat mannen en vrouwen héél anders in elkaar zitten, dat heeft God zo bedacht. Ieder zijn en haar eigen toegewezen plek, die niet denigrerend is, maar die jou juist neerzet op de plek waar je het meest tot bloei kan komen. In combinatie met onze biologie én met onze God-gegeven purpose. Het is al onze purpose om God te dienen (en vooral lief te hebben - Hem en elkaar, zie Johannes 13:34-35 & Mattheus 22:37-39), maar we kunnen dit allemaal op een andere manier doen. Ook staat er in de Bijbel dat we God in **al onze wegen moeten aanbidden (**Kolossenzen 3:23 & Romeinen 12:1). Dat betekent dus door wat we zien als ‘bediening’, maar ook bijvoorbeeld door ons werk, door het boodschappen doen en natuurlijk door het huwelijk.
Maar let op: volgens het originele design van God, is het huwelijk dus niet bedoeld om jezélf te dienen of te eren, maar om Gód te dienen en te eren. Het is huwelijk is, net als álles in je leven, bedoeld om zowel jezelf als de mensen om je heen, dichter in relatie te brengen met God, met Jezus. Jou en hen gelijkvormig te maken naar Zijn evenbeeld. Jezus is ons doel. Niet onszelf, niet elkaar.
En dan kunnen we ook meteen onderkennen dat wij gebroken zijn. Allemaal. Allemaal op andere manieren, maar we zijn het allemaal. Ook de narcist, ook degene die ‘gezond gehecht’ is; binnen het Bijbelse huwelijk erkennen we allemaal dat we Jezus als redder nodig hebben. Als je dat niet gelooft, heb je nog even terug te gaan naar de basisprincipes van de genade. Romeinen 3:23 zegt namelijk: “Want allen hebben gezondigd en missen de heerlijkheid van God.” En Efeziërs 2:8 zegt: “Want uit genade bent u zalig geworden, door het geloof, en dat niet uit u, het is de gave van God.”
Wauw! Als je dit goed beseft, verandert je hele kijk op het leven, en dus ook op relaties. Er is niet een punt dat jij genoeg geheeld bent om de genade van God te ontvangen, dat is namelijk juist het hele punt van genade: je verdient het niet! Je krijgt het, door geloof in Jezus Christus. Juist door te erkennen dat je het niet op eigen werken kan, sta je meer en meer open voor de belofte die God voor jou heeft. En Zijn plan met jou is goed, daar mag je ook op vertrouwen. (“Ik weet welke plannen Ik voor u heb, spreekt YAHWEH, plannen van vrede en niet van kwaad, om u een hoopvolle toekomst te geven.” - Jeremia 29:11).
Wat heeft dit dan te maken met die hechtingsstijlen waar Fajah het over heeft? Nou, als het goed is begrijp je nu dat we 1. allemaal gebroken zijn en tekortschieten en we dus allemaal Jezus nodig hebben en 2. dat het huwelijk door God is ingesteld (net als ál Zijn andere goede plannen met jouw leven) om nader tot God te komen. Zowel voor jezelf als juist ook voor de mensen naast je, of je kinderen. Want liefde moet je delen. Liefde is gemáákt om te delen. God is liefde en heeft ons gemaakt om Zijn liefde te delen! Hallelujah! Hij vergelijkt Zichzelf niet voor niets met de Bruidegom. Voordat wij een bruid (of bruidegom) van iemand anders zijn, zijn wij eerst de bruid van Hem.
Ik denk dat als jij dit als fundament hebt, voor het leven én voor je huwelijk/relaties, dat het hele idee van hechtingsstijlen gelukkig steeds onbelangrijker wordt. We snappen dat het niet in onszelf ligt, de oplossing ligt bij Jezus! Ik was deze blog een hele tijd geleden begonnen met schrijven, toen keek ik nog meer van dit soort video’s, maar zag dus al wel dat er bepaalde dingen niet klopten. Ik liep net met Jezus, en had dus (en heb nog steeds) veel af te leggen aan oude leugens en ideeën, en me te laten vullen met meer en meer waarheid.